خودرو پرنده تسلا بالاخره از زمین بلند شد؛ رودستر جدید چه چیزی نشان داد؟

بعد از نزدیک به 9 سال انتظار، تأخیر و وعده‌های عجیب، بالاخره نوبت به نمایش نسل جدید تسلا رودستر رسید؛ خودرویی که این بار فقط به خاطر شتاب یا طراحی‌اش خبرساز نشده است. رودستر جدید تسلا در مراسم اخیر توانست با کمک فناوری توسعه‌یافته در همکاری با SpaceX از زمین بلند شود و چند مانور کوتاه در هوا انجام دهد. همین نمایش کافی بود تا عبارت خودرو پرنده تسلا دوباره به یکی از داغ‌ترین موضوعات دنیای خودرو تبدیل شود.

اما بهتر است از همین ابتدا یک نکته را روشن کنیم؛ با یک ماشین پرنده به معنای سنتی روبه‌رو نیستیم. رودستر قرار نیست مانند هواپیما از شهری به شهر دیگر پرواز کند یا جای تاکسی‌های هوایی را بگیرد. چیزی که تسلا نشان داده، یک خودروی اسپرت برقی مجهز به پیشران‌هایی است که می‌توانند برای مدت کوتاه نیروی کافی برای بلند شدن و کنترل حرکت خودرو در هوا ایجاد کنند.

همین تفاوت، ماجرا را جالب‌تر می‌کند.

داستان خودرو پرنده تسلا از کجا شروع شد؟

نسل دوم Tesla Roadster اولین بار سال‌ها قبل معرفی شد. تسلا در آن زمان وعده یک سوپراسپرت برقی با شتابی فراتر از خودروهای معمول بازار را داد، اما پروژه بارها به تعویق افتاد.

مدتی بعد ایلان ماسک از ایده استفاده از فناوری SpaceX در رودستر صحبت کرد؛ موضوعی که آن زمان برای خیلی‌ها بیشتر شبیه یک شوخی یا نمایش تبلیغاتی بود. بحث بر سر نصب چند پیشران کوچک روی خودرو بود تا شتاب‌گیری، ترمز و حتی تغییر جهت آن را به شکلی متفاوت انجام دهند.

حالا بالاخره نمونه واقعی این ایده روی صحنه آمده است.

در نمایش جدید، رودستر فقط شتاب‌گیری نکرد. خودرو از زمین جدا شد، حرکت کوتاهی در هوا داشت و نشان داد سیستم پیشران آن صرفاً یک ایده روی کاغذ نیست.

تسلا رودستر چطور از زمین بلند می‌شود؟

مهم‌ترین بخش فنی خودرو، مجموعه پیشران‌های گاز سرد و سیستم هوای پرفشار است.

در نسخه پیشرفته رودستر چند پیشران در قسمت‌های مختلف خودرو قرار گرفته‌اند. این سیستم می‌تواند مقدار زیادی گاز پرفشار را در مدت بسیار کوتاهی آزاد کند و نیروی لازم برای تغییر جهت، افزایش شتاب و حتی بلند شدن خودرو از زمین را ایجاد کند.

به زبان ساده، تسلا به جای استفاده از بال یا پروانه، از نیروی رانش استفاده می‌کند.

وقتی گاز با فشار بالا در یک جهت خارج می‌شود، خودرو نیرویی در جهت مخالف دریافت می‌کند. همین اصل ساده سال‌هاست در فناوری‌های فضایی مورد استفاده قرار می‌گیرد، اما دیدن آن روی یک خودروی جاده‌ای ماجرا را کاملاً متفاوت می‌کند.

بنابراین چیزی که در نمایش تسلا مشاهده کردیم، بیشتر شبیه یک جهش کنترل‌شده و مانور کوتاه هوایی بود تا پرواز آزاد یک هواپیما.

با این حال، برای خودرویی که همچنان چهار چرخ دارد و قرار است در خیابان حرکت کند، همین قابلیت هم عجیب است.

آیا ایلان ماسک ایده پیشران‌های رودستر را از فیلم Interstellar گرفته است؟

هنگام دیدن حرکت رودستر جدید، یک شباهت جالب به بعضی صحنه‌های فیلم Interstellar به ذهن می‌رسد. در این فیلم، سفینه‌ها برای اصلاح جهت و کنترل چرخش خود از پیشران‌های کوچکی استفاده می‌کنند که با ایجاد نیرو در جهت‌های مختلف، مسیر وسیله را تغییر می‌دهند.

ایده تسلا پرنده از فیلم اینتلستار!

من وقتی مانور رودستر را دیدم، مخصوصاً لحظه‌ای که خودرو در هوا جهت خود را اصلاح می‌کند، بلافاصله یاد همان صحنه‌های Interstellar افتادم. از نظر تصویری، ایده قرار دادن چند پیشران در نقاط مختلف وسیله برای کنترل حرکت شباهت جالبی به منطق حرکتی سفینه‌های فیلم دارد.

البته این فقط یک برداشت و مقایسه شخصی است و هیچ مدرکی وجود ندارد که نشان دهد ایلان ماسک واقعاً این ایده را از Interstellar گرفته باشد. سیستم‌های Thruster مدت‌ها قبل از این فیلم در صنایع هوافضا استفاده می‌شدند و SpaceX هم طبیعتاً تجربه زیادی در همین حوزه دارد.

با این حال، شباهت ماجرا آن‌قدر جذاب است که شاید بد نباشد کنار تصاویر رودستر، سکانس معروف سفینه Interstellar را هم ببینید؛ دو وسیله کاملاً متفاوت که برای کنترل جهت حرکت، از یک منطق فیزیکی آشنا استفاده می‌کنند.

شتاب زیر یک ثانیه؛ شاید عجیب‌تر از پرواز

اگر قابلیت بلند شدن از زمین را کنار بگذاریم، مشخصات خود رودستر هم کم‌وبیش دیوانه‌وار است.

تسلا برای نسخه‌های مجهز به سیستم Thrust از شتاب صفر تا حدود 100 کیلومتر بر ساعت در محدوده کمتر از یک ثانیه صحبت کرده است.

این یعنی خودرویی که همین حالا هم قرار است یکی از سریع‌ترین محصولات جاده‌ای باشد، از پیشران‌های جانبی برای افزایش شتاب خود استفاده می‌کند.

حداکثر سرعت اعلام‌شده برای نسخه‌های قدرتمند رودستر بیش از 370 کیلومتر بر ساعت است و برد حرکتی خودرو نیز در محدوده چند صد کیلومتر عنوان شده است.

البته تا زمانی که نسخه تولیدی خودرو توسط مجموعه‌های مستقل آزمایش نشود، بهتر است این اعداد را همان مشخصات اعلامی تسلا بدانیم.

رودستر جدید چند نسخه خواهد داشت؟

تسلا برای Roadster جدید نسخه‌هایی با سطح عملکرد متفاوت در نظر گرفته است.

نسخه معمولی بیشتر روی عملکرد جاده‌ای تمرکز دارد و همچنان یک سوپراسپرت برقی بسیار سریع خواهد بود.

نسخه‌های مجهز به سیستم Thrust از پیشران‌های اضافی برای بهبود شتاب و عملکرد استفاده می‌کنند.

اما عجیب‌ترین نسخه همان مدلی است که مجموعه کامل‌تری از پیشران‌ها را در اختیار دارد و توانایی حرکت محدود در هوا را ارائه می‌دهد.

طبیعی است که اضافه کردن چنین سیستمی فضای قابل توجهی از خودرو را اشغال کند؛ به همین دلیل نسخه‌های پیشرفته‌تر رودستر ممکن است از نظر چیدمان کابین با مدل‌های معمول تفاوت داشته باشند.

آیا می‌توان با خودرو پرنده تسلا از روی ترافیک رد شد؟

فعلاً نه!

شاید اولین چیزی که بعد از دیدن تصاویر رودستر به ذهن خیلی‌ها برسد این باشد که دیگر پشت ترافیک نمی‌مانیم؛ چند پیشران روشن می‌شود و خودرو از روی بقیه ماشین‌ها رد می‌شود.

اما واقعیت بسیار پیچیده‌تر است.

خودرویی که از سطح زمین جدا می‌شود فقط با قوانین خودروهای جاده‌ای روبه‌رو نیست. ایمنی عابران، خودروهای اطراف، ساختمان‌ها و حتی مقررات هوانوردی می‌توانند موضوع را بسیار پیچیده کنند.

برای همین قابلیت‌های نمایشی رودستر لزوماً به این معنی نیست که مالک خودرو اجازه خواهد داشت در هر خیابانی آن‌ها را فعال کند.

ممکن است استفاده کامل از این سیستم فقط در پیست، محیط خصوصی یا شرایط بسیار خاص مجاز باشد.

پس چرا تسلا چنین خودرویی ساخته است؟

احتمالاً پاسخ این سؤال بیشتر از اینکه اقتصادی باشد، مهندسی است.

Roadster قرار نیست پرفروش‌ترین محصول تسلا باشد. مدل‌هایی مانند Model 3 یا Model Y از نظر تعداد فروش اهمیت بسیار بیشتری برای شرکت دارند.

رودستر بیشتر نقش یک Halo Car را بازی می‌کند؛ خودرویی که قرار است نشان دهد توانایی فنی یک شرکت تا کجا می‌تواند پیش برود.

شرکت‌های خودروسازی سال‌هاست خودروهایی می‌سازند که لزوماً فروش بالایی ندارند، اما فناوری و اعتبار برند را به نمایش می‌گذارند.

در مورد رودستر، تسلا یک مرحله جلوتر رفته و فناوری خودرو را با تجربه SpaceX ترکیب کرده است.

همکاری تسلا و SpaceX؛ وقتی فناوری فضایی وارد خودرو می‌شود

شاید جذاب‌ترین قسمت ماجرا همین باشد.

SpaceX شرکتی است که روزانه با مفاهیمی مثل کنترل جهت، نیروی رانش و مدیریت حرکت اجسام در فضا سروکار دارد. استفاده از بخشی از همین دانش در یک خودروی اسپرت اتفاقی نیست که هر روز در صنعت خودرو ببینیم.

پیشران‌های گاز سرد مدت‌هاست برای کنترل وضعیت وسایل فضایی استفاده می‌شوند. حالا تسلا تلاش کرده نسخه‌ای از همان تفکر مهندسی را وارد یک خودروی جاده‌ای کند.

همین موضوع باعث شده Roadster جدید مرز میان دو صنعت را کمی کمرنگ کند:

خودروسازی و هوافضا.

خودرو پرنده تسلا چه زمانی وارد بازار می‌شود؟

این قسمت احتمالاً بزرگ‌ترین علامت سؤال پروژه است.

Roadster سال‌هاست در حال توسعه است و زمان عرضه آن چندین بار تغییر کرده. به همین دلیل هر تاریخی که اعلام می‌شود باید با کمی احتیاط به آن نگاه کرد.

هدف فعلی تسلا، رساندن خودرو به مرحله تولید طی سال‌های آینده است.

اما تا زمانی که خطوط تولید راه نیفتاده و خودروهای نهایی به مشتریان تحویل داده نشده‌اند، هنوز نمی‌توان درباره زمان دقیق حضور آن در خیابان‌ها مطمئن بود.

آیا رودستر آینده خودروها را نشان می‌دهد؟

احتمالاً قرار نیست ده سال دیگر همه خودروهای خیابان پیشران هوای فشرده داشته باشند.

این سیستم پیچیده است، فضای زیادی می‌گیرد و استفاده عمومی از آن با محدودیت‌های ایمنی فراوان روبه‌رو خواهد بود.

اما اهمیت Roadster جای دیگری است.

صنعت خودرو زمانی فقط درباره موتور، گیربکس و تعداد سیلندرها بود. بعد خودروهای برقی وارد شدند، نرم‌افزار اهمیت پیدا کرد و حالا شرکتی مانند تسلا حتی فناوری‌های صنعت فضایی را به ماشین اضافه کرده است.

شاید همین موضوع مهم‌تر از چند ثانیه پرواز باشد.

ایلان ماسک و خودرو پرنده

یک تسلا که بیشتر شبیه فیلم علمی‌تخیلی است

سال‌ها قبل وقتی ایلان ماسک درباره اضافه کردن پیشران‌های SpaceX به Tesla Roadster صحبت می‌کرد، خیلی‌ها آن را یکی دیگر از وعده‌های عجیب او می‌دانستند.

امروز حداقل بخشی از آن ایده در دنیای واقعی نمایش داده شده است.

یک خودروی برقی که روی چهار چرخ حرکت می‌کند، شتابی نزدیک به مرز یک ثانیه دارد و می‌تواند با استفاده از پیشران‌های گاز سرد خودش را برای مدتی از زمین جدا کند، هنوز محصولی عادی برای خیابان نیست.

اما شاید قرار هم نبوده عادی باشد.

خودرو پرنده تسلا بیشتر از هر چیز نشان می‌دهد وقتی مهندسی خودرو و هوافضا کنار یکدیگر قرار بگیرند، مرزی که زمانی کاملاً مشخص بود می‌تواند کم‌کم محو شود.

و شاید عجیب‌ترین قسمت ماجرا این باشد که هنگام تماشای این خودرو، صحنه‌هایی که چند سال قبل فقط در فیلمی مثل Interstellar می‌دیدیم، دیگر آن‌قدر دور از واقعیت به نظر نمی‌رسند.